• We leven in een tijd waar geen taboes meer bestaan, mensen praten gemakkelijk over alles, de media overspoelt ons met de meest ondenkbare zaken , toch is er slechts ้้n onderwerp waar iedereen voor terugschrikt , het enige taboe van deze tijd " de dood".
• Mensen willen en durven daar niet over praten uit angst voor hun eigen dood en uit verlegenheid de nabestaanden te kwetsen. Soms is de dood aanvaardbaar, het hoort bij het leven van ieder van ons, nadat het leven geleefd werd.
• Bij de dood van een kind is dit andersom, het hoort niet bij het leven, er moest nog zoveel geleefd worden. Een kind verliezen is het ergste wat je als ouder kunt meemaken. Daar past geen enkel verhaal in, geen antwoord, geen troost. Alleen het achterblijven is verbijsterend, het absolute dieptepunt van je bestaan. Het volledige gezin wankelt op zijn fundamenten
• Heel wat mensen zitten helaas in dezelfde situatie en hebben dit verdriet ook meegemaakt, wie het overkomt heeft tijd, energie en lieve mensen nodig om het te verwerken.
• Wat we hier schrijven is bijzonder voor ons, en misschien biedt dit artikel een bron van kracht voor hen die het lezen. Anderen zullen dit verhaal dan weer afbreken met het volgende : ' Er is overal wel iets, zullen ze daar blijven over spreken , het verleden moet je kunnen achterlaten, jezelf zielig vinden heeft totaal geen zin." Wel pure onzin als je het zelf niet hebt beleefd, meen ik De bedoeling van dit verhaal is een bescheiden relaas te brengen van het helaas te korte leven van onze dochter, zonder echter al te persoonlijk te worden en ook een kijk te brengen op wat het betekent een kind te verliezen, waar je als ouder "doormoet"
• De verjaardag van Liesje en haar sterfdag zijn voor ons heel belangrijke data, ze delen ons leven in twee totaal ongelijke delen. Er ontstaat een "vroeger" en een "sindsdien" zij gestorven is., een soort mijlpaal in ons bestaan voor ieder van ons gezin. Vroeger kunnen we en mogen we niet vergeten, gisteren kunnen we niet overdoen, het " nu" telt en morgen moet nog komen…….we zien wel.
• Precies 9 jaar geleden op 15/12/1991 stierf onze dochter, ze werd veertien jaar ……… Laat ons even terugblikken op die voorbije 23 jaar, vanaf haar geboorte tot haar levenseinde en de periode van rouw erna, wat dit immens verlies zoiets in en met het leven doet van de nagebleven personen De eerste dagen na haar geboorte waren een periode van euforie, zoals bij iedereen die een eerste kindje krijgt, maar algauw werd duidelijk dat er iets met Liesje aan de hand was. Na vele doktersonderzoeken kwam aan het licht dat Lies een viervoudige aangeboren hartafwijking had, en meteen kregen we te horen dat ons kind slechts enkele weken levensvatbaar was. Een periode van angst en geringe hoop en onzekerheid brak aan, onze wereld stortte in. Elke dag werd een dag van vragen, bang afwachten en vooral hopen dat het niet waar kon zijn. Ons kleine meisje verbleef 10 maanden in het universitair ziekenhuis aan een draadje tussen leven en dood, Deze toestand was soms onhaalbaar , en daar we beiden werkten, ontstond een soort ploegsysteem in ons gezin. Het leven hield alleen spanning in zich, we leefden om te zeggen op een bom, die elk moment kon ontploffen. Van ons werk naar het ziekenhuis, eerst in Brugge , daarna in Leuven ,daarna in Utrecht ,meer was er niet. Het was ook de periode waar we ons afvroegen "Waarom wij, wat hebben we in godsnaam toch misdaan" We besloten haar naar huis mee te nemen , een moeilijke maar toch zo prachtige opgave, en kregen de enige raadgeving "PLUK DE DAG". We gingen ten rade bij sociaal assistenten ,psychologen met de vraag 'wat nu'. Niemand kon ons een eigenlijk een duidelijk ,bruikbaar, nuttig antwoord geven, enkel een aanrader om ons beroep zeker niet op te geven. Maar hoe combineer je zoiets, geen enkele dagmoeder werd bereid gevonden voor haar te zorgen, het risico was te groot. Gelukkig en dat is ons en haar geluk geweest , kon Liesje bij haar grootmoeder opgevangen worden. Vanaf toen waren we eindelijk thuis, het gezin waarvan we droomden. We hielden een dagboek bij, om niets van haar korte leven verloren te laten gaan, zowel de mooie momenten als de perioden van angst en pijn werden erin zorgvuldig vermeld , het innig samenzijn, de strijd weer overwonnen, het pure geluk dat ons innerlijk sterk maakte, veel meer dan dat we ooit konden vermoeden. Lies groeide op, kreeg er na lang twijfelen en vele vragen omtrent het feit of het is een louter toeval geweest was van Lies of een erfelijksheidsprobleem , na 5 jaar een broertje bij ,een echte speelkameraad. Het beetje moeder zijn en het spelen met Bert was voor haar een trotse taak Met de schooltijd begon een niet gemakkelijke tijd, telkens moesten leerkrachten en directie worden ingelicht waar Lies aan leed en welke medicatie ze moest innemen, ook wat ze moesten doen in geval van eventuele ernstige complicaties tijdens de schooluren. Er waren ook vele perioden van afwezigheid. Op woensdag kon ze niet naar school, even noodzakelijke rust of een van de vele doktersbezoeken. Maar hoe dan ook we werkten met een perfect team van leerkrachten, die oor en hart en liefde vertoonden voor Lies , we kregen vertrouwen en het lukte nog schijnbaar allemaal bovendien. Toch kreeg Lies vele harde en ongepaste verwijten en opmerkingen ( misschien onbewust) van sommige medeleerlingen over haar ziekte, over haar zogezegde voordelen ,wat erg………… Ook ik ( Michel), werd in die periode getroffen door gezondheidsproblemen, de hoge druk die uit dergelijke situatie voortvloeit voor het gezin en mezelf kon ik niet meer aan, met alle gevolgen negatieve gevolgen vandien. Op 11-jarige leeftijd kreeg Lies een pace-maker ingeplant, dit om haar leven lichamelijk wat comfort te bieden, We werden heen en weer geslingerd in onze gevoelens, we ervaarden een periode van immens geluk en dan weer van wanhopige, pure, ellendige tegenspoed. Het ging beter met Lies, bijna een mirakel , het risico werd even ontlopen, maar toch bleef de harde realiteit oneindig bitter, soms zo ondraaglijk. Lies kon enkel geholpen worden met een long-hart transplantatie, dit zou gebeuren rond haar vijftiende, afspraken en plannen werden reeds gemaakt, hoop en opklaring waren aan de orde. Ook Lies werkte hier tenvolle aan mee, nooit was iets teveel voor haar, de vele vragen en angsten probeerden wij haar uit te leggen
• "MAMA, IK BEN ZO BANG OM DOOD TE GAAN" was ้้n van de vele vragen, toch moest je als ouder daarop een aanvaardbaar antwoord geven, het was alsof zij dwars door je keek. Liesje zag direct het knelpunt van iedere situatie in, alles wat niet essentieel was, schoof ze terzijde, en als je dan terugkeerde naar de kern van het probleem was er die onvergetelijke glimlach. Niettegenstaande zij ook haar eigen persoonlijke weg van pijn en tegenslagen kende, herpakte zij zich steeds, verwerkte de moeilijkheden en met haar lieve ,aanstekelijke glimlach ging ze door. In haar korte leven was Lies veel ziek, des te opvallender was de vreugde die van haar uitging. We hebben veel van haar geleerd
• Op 16/12/91, na een langdurige opname in het ziekenhuis UZ GENT, rinkelde 's nachts de telefoon met het koude onpersoonlijke bericht dat Lies overleden was. Niemand had dit verwacht, de avond voordien ging het er nog zo gezellig aan toe, wij en Bert samen met haar liefste Juf. We bouwden een feestje, de sfeer was bijzonder, en Liesje was in haar beste doen. Enkele uren later was het feest voorgoed gedaan. Wat we altijd gevreesd hadden, brak ineens open in bittere werkelijkheid. Je kunt eenvoudig niet geloven dat zoiets kan voorvallen, je hoort weleens van een kind dat overleden is in je buurt, maar het hoort altijd bij andere mensen, nooit bij jezelf. Geen mens heeft dat voorstellingsvermogen wat dit voor de gezinsleden betekent, als je het niet meemaakt. Vanaf het ogenblik van dergelijk verlies, is er geen leven meer zonder steeds die harde pijn,zonder verdriet, zonder vragen naar het waarom. Waar je ook gaat of staat, altijd gaat die pijn mee, op een feest tijdens een gesprek, een artikel, een liedje op radio of teevee. Ook als je prachtige dingen ziet, bereikt de pijn een piekmoment, een constante confrontatie met het verleden. In het begin wordt je meestal opgevangen door de onmiddellijke omgeving, men leeft met je mee, maar een tijd later is het voor anderen over, voor ons is het voor altijd ,levenslang Het leven wordt een leren omgaan met verdriet en pijn, een heel veel loslaten van het verleden, soms lukt dit redelijk ,soms denkt men eroverheen te zijn en dan plots en heel onverwacht zit men terug in een diep dal. Verdriet is altijd bij je, het maakt je ontzettend moe en machteloos, het wordt zachter door de jaren heen, maar het blijft, het laait hevig op en gaat terug wegebben, Je ontdekt met hoeveel duizenden draadjes je verbonden bent met je kind, je leert hoe ontzettend veel je moet missen. Het verdriet om een kind is zo immens groot, dat je er als het ware iets moet mee gaan doen. Je probeert om totaal andere dingen te gaan doen ( vooral op creatief gebied). Als het lukt voelt men zich beter, je wordt er sterker van, je krijgt een nieuw bewustzijn. Als je kijkt waarom je juist zo verdrietig bent, dan ontdek je langzaam aan warmte en diepe, heel intense kleuren in je verdriet: een soort innerlijke rust en verbondenheid met je kind. Maar een mens heeft dit niet altijd zelf in eigen handen. Het denken aan, je verdriet doorleven, het grafbezoek, het praten erover helpt in het verwerkingsproces, men moet daar tijd voor krijgen, veel tijd, in drukke perioden ,als men nauwelijks de tijd heeft om op een zinvolle manier met je verdriet om te gaan, wordt het precies nog moeilijker. Veel mensen , juist die waarvan je steun verwacht had, stellen zich ontwijkend op. De schelp gaat niet open, ze klapt dicht bij wijze van spreken. Dat doet ook pijn, je verliest niet enkel je kind ,zelfs ook je relaties met vrienden worden hevig door elkaar geschud. Men wil de broosheid van het eigen bestaan en geluk niet in vraag stellen en dat is wat we precies symboliseren. Je staat dan ook meestal heel alleen, heel erg alleen. Mensen die het gebeurde met je oprecht willen delen zijn zeer zeldzaam, maar gelukkig zijn er ook uitzonderingen., mensen die zeer dicht naast je staan, ook al hebben zij Liesje voor haar dood nooit gekend. Je leert een heel andere vorm van geluk kennen, dicht bij iemand te staan die ook pijn heeft gehad, je leert gevoelens herkennen end delen. Pijn krijgt een eigen plaats in je leven, pas als dit is gebeurd , komt er langzaam ruimte voor andere gevoelens. Maar aanvaarden dat je kind overleden is, kan nooit. Het is voor ons en Bert nog steeds moeilijk wennen ook na al die jaren dat Liesje er niet meer is, dat wij haar nooit meer kunnen aanraken en haar nooit meer zullen zien. Wij kregen de kans om om op een diep - menselijke manier van haar afscheid te nemen, hetzij dan lichamelijk , geestelijk laten wij de vraag of de ruimte open We dragen haar levenshouding met ons mee als een kostbaar en teer geschenk " ER IS NIETS VOOR NIETS GEWEEST" De lege stoel aan tafel die ze nalaat, doet na al die jaren vooral bij de komende feestdagen nog steeds enorm pijn
• Kerstmis is een verdrietige gelatenheid, er is een bijzondere vrede in huis.

OUDERS EN BROER VAN LIESJE

• De moed om dit artikel te schrijven is mede te danken aan de warme vriendschap van enkele bijzondere ,voor ons geliefde mensen ( de uitzonderingen zoals hierboven vermeld ) die Lies hebben gekend, waarvoor onze oprechte dank. We vergeten HEN nooit. ( in memorium aan Gaby en Myriam)

INFORMATIEF

• Met de bloei van internet , zijn de interactieve mogelijkheden onbeperkt. Op elk moment van de dag kun je in contact komen met lotgenoten die een zelfde verlies hebben meegemaakt ( In Belgie minder, maar in Nederland en de verenigde staten is dit zeer populair).Honderden sites verbonden over dit onderwerp staan dag en nacht ter beschikking ( webrings )
• Waar literatuur , krantenartikels voor sommige te moeilijk of te lang is, kan internet in de toekomst misschien een oplossing bieden.Virtuele steun zie ik daarom ook als een aanvulling op de normale steun ,die er zeker moet zijn, internet kan nooit een vervanging worden van menselijke warmte en aandacht (ik denk aan praatgroepen )
• Als een persoonlijk initiatief kan men nu de : " WEBSITE TER NAGEDACHTENIS OVERLEDEN KINDEREN", raadplegen, waar allerhande informatie , links te vinden zijn, dit onder het adres : users.pandora.be/ovok hopelijk krijg ik vlug en veel navolging.

• Er is ook een link vermeld naar OVOK en naar HARTEKINDEREN, waar ik van beide abonnee ben, maar geen bestuurslid,

OUDERS VAN OVERLEDEN KINDEREN
Centraal contactadres : Chris en Vicky Majoor-Luyten
Tunhoutseweg 14
2340 Beerse
tel : 014 /624665
WWW.OVOK.BE
e-mail : info@ovok.be